DE DRUK OM TE PRESTEREN, FRANK VANDENBROUCKE

Elk jaar wordt begin april de RONDE VAN VLAANDEREN gereden. De wedstrijd voert door de Vlaamse Ardennen, een gebied waar ik al verschillende malen tussen Oudenaarde en Geraardsbergen heb gewandeld. Meer nog dan de wedstrijd zelf spreken de verhalen over wielrenners mij aan. Het zijn de dwangarbeiders van de weg, de moderne slaven, van wie alleen de kopmannen de eer en het grote geld opstrijken. Frank Vandenbroucke (1974-2009) werd 2x tweede in de Ronde van Vlaanderen, in 1999 en 2003.

Van 1995 tot 1999 was Frank Vandenbroucke zeer succesvol. Bij de Belgische Mapei wielerploeg won hij onder andere de Ronde van de Middellandse Zee, de Scheldeprijs, Gent-Wevelgem, de Ronde van Galicië, Parijs-Nice en etappes in de Ronde van Oostenrijk en de Ronde van Luxemburg. Het leek het begin van een glansvolle loopbaan. In 1999 ging hij naar het Franse Cofidis en had daar zijn succesvolste jaar in zijn loopbaan. Hij won Luik-Bastenaken-Luik, de Omloop Het Volk en twee etappes in de Ronde van Spanje (Vuelta), waar hij ook het puntenklassement won. Op het wereldkampioenschap in Verona eindigde hij als één van de favorieten voor de titel, mede als gevolg van een val en ondanks een slechte voorbereiding, op de zevende plaats.

Maar meer nog dan zijn wielercarrière werd zijn dramatische privéleven een publieke zaak. Het zegt ook iets over wat de druk om te presteren (eerste te worden) met een mens doet.

In 1999 verbrak hij zijn verloving met jeugdliefde Clothilde, bij wie hij een dochter heeft, omdat hij tijdens de Vuelta verliefd was geworden op de Italiaanse Sarah Pinacci met wie hij in oktober 2000 trouwde. Het is ook in dat jaar dat zijn drugsgebruik aanvangt.

Frank van den Broucke: in Italië.

In 1999 raakte hij in een dopingzaak verwikkeld. Drie weken na zijn overwinning in Luik-Bastenaken-Luik wordt hij met 14 anderen opgepakt. Hoewel hij werd vrijgesproken bereikt hij daarna nooit meer zijn oude niveau. In 2000 moest hij weg bij Cofidis en kreeg toen elk jaar een andere ploeg.
Begin 2002 werd bij een huiszoeking doping aangetroffen bij Vandenbroucke; hijzelf testte echter negatief. Vanwege het bezit van doping werd hij wel geschorst. De gerechtelijke procedures die volgden zouden jarenlang duren en leiden tot vrijspraak in 2007 en hoger beroep van het parket-generaal.
In 2002 had zijn nieuwe ploeg Domo – Farm Frites Vandenbroucke vertrouwen geschonken en een tweede kans gegeven. Hij reed in 2002 nog een redelijk naseizoen.
In 2003 had hij bij Quick·Step nog een succesvol jaar met een tweede plaats in de Ronde van Vlaanderen en deelname aan de Vuelta als hoogtepunten. Aan het einde van het seizoen, na afgenomen prestaties, had de ploeg geen vertrouwen meer in hem en hij ging naar Fassa Bortolo.
Hierna was hij langere tijd actief voor de Mr.Bookmaker (later Unibet.com) wielerploeg. In juli 2006 werd hij, na het maandenlange uitblijven van degelijke prestaties en verscheidene ultimatums, ontslagen door de ploegleiding van Unibet.com. In dezelfde maand liep een ruzie met zijn vrouw Sarah Pinacci uit op een zelfmoordpoging. Het stel ging in 2007 uit elkaar.
Eind augustus 2006 werd de voormalige topwielrenner betrapt toen hij onder een valse naam deelnam aan een juniorenwedstrijd in Noord-Italië. Het ging om een amateurwedstrijd bij een Italiaanse wielerbond Udace, een wielerbond die los staat van de officiële Italiaanse wielerfederatie en het Italiaans Olympisch Comité. Vandenbroucke was ingeschreven als Francesco Del Ponte en op de vergunning stond een foto van wereldkampioen Tom Boonen. Vandenbroucke ontkende zelf die foto ingegeven te hebben en gaf aan dat de naam foutief was.

Frank Vandenbroucke: amateur in Italië

Dit voorval leverde hem echter weer genoeg publiciteit op om een nieuwe ploeg te vinden: Acqua & Sapone lijfde hem in. Het voorjaar van 2007 bleef Vandenbroucke echter aan de kant wegens een operatie aan de knie. In juni 2007 werd Vandenbroucke opgenomen in een Italiaans ziekenhuis na een zelfmoordpoging door inname van een overdosis medicijnen, na herstel en een nieuwe zenuwinzinking kwam hij dezelfde maand nog terecht in psychiatrisch centrum Heilig Hart in Ieper omdat hij een gevaar voor zichzelf en voor zijn omgeving vormde.

In 2009 wisselde Vandenbroucke weer van team: de ploeg Cinelli-Down Under met oud-wielrenner en boezemvriend Nico Mattan als ploegleider. Het begin van het seizoen was nog moeizaam voor VDB maar hij zorgde voor een enorme verrassing door de proloog van de Boucles de Artois te winnen, zijn eerste zege in negen jaar. Hij werd uiteindelijk ook nog derde in de eindstand. In augustus weigerde hij nog langer een truitje van zijn ploeg te dragen. Volgens VDB werd hij niet meer betaald. Hij slaagde er niet in om voor 2010 een nieuwe ploeg te vinden.

Frank Vandenbroucke groeide op in het dorpje Ploegsteert, bij Komen-Waasten, op de grens met Frankrijk.

Het Zesde Metaal: Ploegsteert

’t Was voor de koers dat jij die dag in Ploegsteert werd geboren.
Lang voordat je haar kreeg op uw benen had je ’t al afgeschoren.
Nijdig over ’t stuur van uw driewieler gebogen,
je was nog ’n kind: je ving nog niet veel wind.
En voor je ’t wist, was je wereldnieuws.
De camera’s, ze plakten aan uw vel.
”t Lijkt wel de nieuwe Merckx!’.

De ploegen zwaaiden met contracten, ’t één al vaster dan het ander.
En in Ploegsteert zei de pastoor: ‘Ik wist van niets.
Maar God is van onze parochie en rijdt met de fiets.’
‘Ik kom eraan, ik ga er staan, ‘k kom eraan, ik ga er staan.
‘k Ga niet ontgoochelen, ik ga er staan, ‘k ga niet ontgoochelen.’
En ’t volk zei: ‘Kijk, hier komt de man, ’t talent druipt er in dikke druppels van.
We hebben hem hier gemaakt!’

Ambitie lijkt op overmoed, ze zijn rap te verwarren.
Een huis buiten proportie en een paar veel te sjieke karren.
’t Was leven op te groot verzet, en het probleem met slechte maten: ze staan altijd klaar.
Aasgieren en sjacheraars.
En hoe het dan is fout gegaan, door wie of wat of waar.
Uw enige verklaring: ‘Misschien zit ik gewoon zo in mekaar’, was wereldnieuws.
Ze pakten u dan mee als een bandiet. Je zei: ‘Dat ben ik niet’.

‘Maar ik kom weer, ik ga er staan, ‘k kom weer, ik ga er staan.
‘k Ga niet ontgoochelen, ik ga er staan, ‘k ga niet ontgoochelen.’
En ’t volk zei: ‘Er zit een reukje aan, er zit zelfs doping in zijn banden.
‘k Wist dat hij had gepakt.’
De woorden ”k Wil je nooit meer zien’, klinken hard in iedere taal.
’t Is dooddoen zonder moorden, ’t is zonder advocaat voor ’t tribunaal.
Dat ze uit de mond kwamen van de moeder van uw dochter – waar had je ’t verdiend?

Is ’t lot zo nietsontziend? Die laatste dag met dochterlief, je leerde haar nog fietsen.
Haar wiel begon te draaien, je kon er ondanks alles van genieten.
Maar zonder vrouw en kind, de lijm waar je nog mee samenhing, was ’t gedaan.
De Schepper had compassie: je mocht gaan.
En God zei: ‘Kom maar weer, ik ga er staan. Kom maar weer, ik ga er staan.
Kom maar weer, ik ga er staan. Kom maar weer.’

Begin april 2008 werd bekend dat Vandenbroucke begin dat jaar cocaïne gekocht had; het ging over een kleine dosis voor eigen gebruik en hij zou zelf geen cocaïne doorverkocht hebben. Hij kreeg geen sportieve sanctie omdat hij geen drugs gebruikte tijdens wedstrijden.

Op 12 oktober 2009 overleed Vandenbroucke onverwacht tijdens zijn vakantie in Senegal aan een longembolie. Hij verbleef in Saly en was samen met wielrenner Fabio Polazzi op vakantie. Hij overleed in het hotel La Maison Bleue op drie kilometer van zijn hotel. Hij was die nacht in gezelschap van een Senegalese prostituee geweest die hij de vorige avond had ontmoet. De vrouw werd samen met twee Senegalese mannen aangehouden. Zij had de spullen van VDB gestolen en de mannen werden verdacht van heling. De vrouw gaf aan dat Vandenbroucke nog in leven was toen zij hem verliet.
Vandenbroucke liet twee dochters na: één met Clothilde en één met Sarah.

Wie meer wil lezen over Frank Vandenbroucke: in 2012 verscheen een nieuwe versie van zijn biografie met aanvullende gegevens over zijn laatste levensjaren en zijn dood:

Frank Vandenbroucke: Ik ben God niet.   (Uitgeverij Agora, € 14,95)

De legendarische Muur van Geraardsbergen is sinds 2012 uit de Ronde verdwenen.

Alex Roeka: De muur van Geraardsbergen

Wilt u nog meer zien van Frank Vandenbroucke, bijvoorbeeld over zijn relatie met “Dr. Mabuse”, kijk dan naar de uitstekende documentaire uit 2008

Frank Vandenbroucke: Documental

 

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *